Lễ hội Đình Làng Túy Loan – Nét đẹp truyền thống ở Đà Nẵng

2132
lễ hội đình làng túy loan
Lễ hội Đình làng Túy Loan là nét đẹp văn hóa của người dân xứ Quảng vùng Hòa Phong, Hòa Vang.

Đến hẹn lại lên, lễ hội Đình làng Túy Loan mỗi năm lại tổ chức một lần, thu hút sự tham gia của đông đảo người dân và khách du lịch Đà Nẵng. Lễ hội cũng là để nhằm tưởng nhớ đến công lao của các bậc tổ tiên, đã có công trong việc khai ấp lập hoang, qua đó răn dạy con cháu luôn nhớ về cội nguồn, về những giá trị truyền thống của làng.

Đôi lời giới thiệu về lễ hội đình làng Túy Loan ở Đà Nẵng

Lễ hội Đình làng Túy Loan được biết đến là một lễ hội lớn, được tổ chức hằng năm tại làng cổ Túy Loan, thuộc xã Hòa Phong, huyện Hòa Vang, Đà Nẵng. Làng cổ đã xuất hiện trên 500 tuổi, và đình làng cũng đã có trên 100 năm. Cùng với nhà cổ, chợ Túy Loan và làng nghề bánh tráng, Đình làng cũng chính là một trong những nét văn hóa còn sót lại sót lại ở làng cổ.

lễ hội đình làng túy loan
Lễ hội đình làng Túy Loan là lễ hội đặc sắc của thành phố Đà Nẵng.

Cứ mỗi năm, lễ hội Đình làng Túy Loan lại được tổ chức một lần, cực kỳ long trọng và tôn nghiêm, thu hút sự tham gia đông đảo của người dân trong làng và du khách thập phương. Đây là một lễ hội truyền thống của làng, vì thế quy tụ hầu hết dân hai thôn Đông và thôn Tây của làng tập trung lại để mở hội. Lễ hội được tổ chức nhằm mục đích ghi nhớ công ơn khai thiên lập địa của tổ tiên. Đồng thời, cũng nhắc nhở, răn dạy con cháu làng về luôn luôn nhớ đạo hiếu, nhớ về các giá trị truyền thống của làng.

Vào năm 1999, đình làng Túy Loan cũng đã được Bộ Văn hóa – Thông tin công nhận là di tích lịch sử – văn hóa cấp quốc gia. Và kể từ đó, người dân làng cũng lấy ngày mồng 9 tháng Giêng làm ngày để tổ chức lễ hội làng.

Một số thông tin về lễ hội Đình làng Túy Loan Đà Nẵng

+ Lễ hội đình làng Túy Loan Đà Nẵng diễn ra vào thời gian nào?

Lễ hội Đình làng Túy Loan được tổ chức hằng năm vào hai ngày mồng 9 và mồng 10 tháng Giêng Âm Lịch, cầu cho một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Nằm cách trung tâm thành phố Đà Nẵng tầm 1km, ngôi làng hiện vẫn còn lưu giữ nhiều nét đẹp về kiến trúc, văn hóa cũng như là đời sống tinh thần của người dân nơi đây.

+ Lễ hội Đình làng Túy Loan được tổ chức ở đâu?

Làng Túy Loan nay thuộc địa phần xã Hòa Phong, huyện Hòa Vang, thành phố Đà Nẵng. Ngôi làng cổ này nằm ngay bên dòng sông Túy Loan, cách quốc lộ 14b chưa đầy 1km. Để tìm đến đình làng, bạn chỉ cần xuất phát từ trung tâm, chạy theo đường Cách mạng tháng 8, đi vào quốc lộ 14B, đến Quảng Xương. Từ đây, chỉ cần hỏi đường người dân là sẽ tới được đình làng Túy Loan.

lễ hội đình làng túy loan
Sân đình là nơi tổ chức lễ hội Đình Làng.

+ Nguồn gốc hình thành lễ hội Đình làng Tuý Loan Đà Nẵng

Lễ hội Đình làng Túy Loan được diễn ra tại làng Túy Loan, và đây cũng là một trong những ngôi làng còn sót lại nhiều nét văn hóa cổ xưa nhiều nhất tại Việt Nam. Dù ngôi làng đã được hình thành cách đây trên 500 năm, nhưng lễ hội Đình làng Túy Loan chỉ mới được tổ chức vào sau này.

lễ hội đình làng túy loan
Lễ hội đã được tổ chức kể từ năm 1999.

Theo những người dân trong làng kể, đình làng Túy Loan được thành lập bởi các vị tiền hiền thuộc ngũ tộc gồm: Đặng, Nguyễn, Lê, Trần, Lâm, ước đoán vào những năm 1470. Đến năm 1787, đình làng bắt đầu được trùng tu lại. Đến năm 1888, do đình làng bị cháy nên đã cho xây mới lại hoàn toàn. Qua một thời gian dài, đình làng cũng đã xuống cấp, được tu bổ nhiều lần song cho đến nay vẫn giữ lại những nét kiến trúc cũ. Đình đến nay là nơi để thờ các vị thần, Thành hoàng cùng các vị tiền hiền, hậu hiền, những người đã có công khai khẩn, lập ấp và bảo vệ dân làng.

Về kiến trúc, đình làng được xây dựng chủ yếu bởi gạch, vôi và gỗ cùng mái lợp ngói âm dương. Với mặt hướng ra sông, trước sân đình là một bình phong. Bên trong đình chia làm ba gian hai chái. Hầu như các kết cấu đều được làm từ gỗ, được chạm trổ hoa văn tinh tế. Bên trong vẫn còn giữ tấm bia ghi lập vào năm Thành Thái nguyên niên 1889, 2 sắc phong thần cổ nhất là đời Minh Mạng 1826 và mới nhất là vua Khải Định 1924.

Đến nay, đình chính là nơi sinh hoạt của người dân trong làng, nơi tổ chức các hoạt đông văn hóa cùng các lễ hội dân gian. Đặc sắc nhất chính là lễ hội Đình làng Túy Loan, được diễn ra vào 2 ngày, được chia thành phần lễ và phần hội.

Nét độc đáo của lễ hội Đình làng Túy Loan Đà Nẵng đáng trân trọng

– Lễ hội Đình làng Túy Loan gồm có những phần nào?

Cũng giống với bao lễ hội truyền thống khác, lễ hội Đình làng Túy Loan được tổ chức liên tiếp trong 2 ngày, gồm phần lễ trước và phần hội sau.

+ Phần lễ với những nghi thức long trọng

Phần lễ sẽ bao gồm Lễ rước sắc phong, nhạc lễ dâng hương tế Đình, thả hoa đăng được tổ chức vô cùng long trọng, mang ý nghĩa vô cùng sâu sắc. Qua đó, lễ hội sẽ giúp con cháu tưởng nhớ đến 5 vị tiền hiền gồm Đặng, Nguyễn, Lê, Trần, Lâm những người đã có công mở mở bờ cõi về phía Nam, khai khẩn và tạo ra làng Túy Loan ngày nay.

lễ hội đình làng túy loan
Phần Lễ rước một vòng quanh làng.

Theo đó, từ chiều mồng 9, người dân trong làng đã bắt đầu tổ chức rước sắc trang trọng từ nhà thờ tộc Đặng phái nhất, diễu hành qua bốn thôn của Túy loan và về đến địa điểm cuối cùng là đình Túy Loan thực hiện lễ tế truyền thống. Đẹp nhất vẫn là khoảnh khắc lễ rước sắc phong đi qua những con đường, cánh đồng với đoàn người nô nức như đi trẩy hội, không vui khó tả. Dù không phải là người làng cũng đủ cảm nhận được niềm vui tươi, hứng khởi khi tham gia vào lễ hội truyền thống của làng.

Đến sáng mồng 10 mới là phần lễ chính thức được diễn ra. Phần lễ được diễn ra trong khuôn viên rộng đến 8.000m2 với không gian tháng đãng, mặt đình hướng ra sông gần với đường lớn, có cây cổ thụ tỏa cành lá xum xuê. Tất cả như gợi lại không gian làng quê xưa đầy yên ả và thư thái.

  • Từ Tuý Loan bạn cũng có thể di chuyển tham quan Núi Thần Tài rất gần nhé !!!

+ Phần Hội với nhiều trò chơi hấp dẫn

Nếu phần lễ được diễn ra trịnh trọng, uy nghi thì phần lễ lại là không gian vô cùng sống động với các trò chơi nhộn nhịp, đậm nét dân gian như nhảy sạp, thi gói bánh tét, kéo co, thi bắn lươn, vật tay, đẩy gậy,vv… tất cả được diễn ra ngay trước sân đình. Ngoài ra, theo truyền thống thì lễ hội cũng trở nên đặc sắc hơn với hội thi đua ghe đến từ các trai làng.

lễ hội đình làng túy loan
Lễ hội đua ghe trên sông Túy Loan.

Con sông Túy Loan thơ mộng, chảy qua làng cũng là địa điểm lý tưởng để tổ chức đua ghe. Trong khi những chàng trai đang ra sức chèo thì trên bờ là tiếng la hét, cỗ vũ đến từ các đội và du khách, tiếng trống xập xình càng làm cho không khí thêm sôi động và náo nhiệt. Hay cũng ngay tại con sông này cũng là nơi diễn ra phần thi hát hò khoan đối đáp trên sông đến từ các đôi trai gái trong làng.

lễ hội đình làng túy loan
Các món ăn cổ truyền được giới thiệu đến với du khách.

– Lễ hội Đình làng Túy Loan đem đến trải nghiệm nghề làm bánh tráng truyền thống

Đến với lễ hội Đình làng Túy Loan, du khách còn được dịp tham gia vào cuộc thi Thi nướng bánh trang. Những đại diện là các cô gái khéo tay nhất đến từ các thôn sẽ đứng ra tranh đấu. Đây cũng là dịp để các bà, các chị trong làng thi nhau trổ tài, những bàn tay thoăn thoăt vừa thổi lửa, vừa trở bánh sao cho bánh chín, không bị cháy.

Càng về những giây phút cuối, không khí cuộc thi càng trở nên căng thẳng, ai cũng cố gắng hết sức để nướng được nhiều bánh tráng nhất. Ai là người nướng được nhiều nhất thì sẽ là người chiến thắng, phần thưởng tuy không đáng là bao nhưng cũng mang về vinh quang cho cả đội. Qua đó, góp phần tôn vinh giá trị của một làng nghề truyền thống.

lễ hội đình làng túy loan
Lễ hội nướng bánh tráng là một trong những phần thi đặc sắc.

Ngày nay, khi đến đây, du khách sẽ được khám phá một làng nghề truyền thống của làng, đó là làng nghề tráng bánh Túy Loan. Vốn là nghề đã xuất hiện từ trước năm 1975, đến nay vẫn còn nhiều hộ gắn bó với nghề, theo hộ gia đình là chính, bánh được tráng bằng phương pháp thủ công. Không giống với những sản phẩm bánh tráng ở nơi khác, bánh tráng mè Túy Loan phải đủ 5 thứ gia vị mắm, muối, đường, tỏi và mè. Gạo phải là gạo 13/2 thì bánh mới ngon dẻo, và bí quyết pha chế cũng là một yếu tố tạo nên hương vị bánh tráng Túy Loan mà chẳng nơi nào có được.

>>Tham khảo: Làng nghề bánh tráng Túy Loan Đà Nẵng đặc sản nức tiếng

– Lễ hội Đình làng Túy Loan – trải nghiệm nét ẩm thực xứ Quảng

Trong phần hội của lễ hội Đình làng Túy Loan sẽ diễn ra chương trình ẩm thực vô cùng đặc sắc. Đặc biệt là chương trình ẩm thực Mì Quảng, bánh tráng Túy Loan và trải nghiệm thực tế đối với bánh tráng Túy Loan, một sản phẩm đặc trưng của vùng đất Hòa Phong, Hòa Vang. Chắc chắc, khi cảm nhận được vị ngon của những sản vật ở đây sẽ càng tô đậm thêm sức hút của lễ hội này.

lễ hội đình làng túy loan
Món mì Quảng phục vụ người dân và du khách đến tham gia lễ hội.

Lễ hội Đình làng Túy Loan gắn với nghề truyền thống nào ở Đà Nẵng?

– Lễ hội Đình làng Túy Loan gắn liền với nghề làm bánh tráng

Như đã nói đến ở trên, nghề làm bánh tráng là một nghề truyền thống ở vùng đất Túy Loan. Không giống với các làng nghề ở những nơi khác, nơi đây cho ra những sản phẩm bánh tráng chất lượng, tuy giá thành hơi cao nhưng bánh dày, chắc, ăn rất ngon. Bánh tráng ở đây cũng được đầu tư, về cả nguyên liệu lẫn cách tráng. Đặc biệt, bánh ở đây hông khô trực tiếp bằng than chứ không phơi nắng, do đó bánh cũng dài, không dễ bị nát và ngon hơn.

lễ hội đình làng túy loan
Nghề tráng bánh đã gắn liền với những người chị, người bà nơi đây.

– Nghề chạm khắc gỗ điêu luyện thể hiện rõ nét tại Đình làng Túy Loan

Đến với đình làng Túy Loan, du khách sẽ nhìn thấy những giả thủ được chạm khắc tinh tế, cách điệu với các hoa văn đa dạng. Hai đầu các thanh trính và cột kèo chạm đầu rồng, với hoa văn cuồn cuộn. Được biết, tất cả những kiến trúc này đều xuất phát từ làng mộc Kim Bồng Hội An. Đây cũng là một làng nghề còn lưu lại ở vùng đất Hội An xưa, cùng với làng rau Trà Quế, làng gốm Thanh Hà.

Lễ hội Đình làng Túy Loan không chỉ là nơi để con cháu tìm về với cội nguồn, hiểu hơn và trân quý các giá trị văn hóa truyền thống của quê nhà mà còn là dịp để du khách thập phương có thể hòa vào các trò chơi, thưởng thức các món ngon. Hơn hết đó là hiểu hơn về một vùng đất Túy Loan, nơi lưu giữ những phong tục cổ xưa, những làng nghề truyền thống và những con người nồng hậu, chất phát.

Lưu